Waarom de SED-gemeenten de levering van armaturen en de vervanging van de openbare verlichting apart aanbesteden
Een armatuur dat vandaag wordt geplaatst, hangt er over twintig tot vijfentwintig jaar nog. Het bepaalt het straatbeeld, het energieverbruik, de onderhoudslast en de vervangbaarheid van het areaal tot ver na de looptijd van welk contract dan ook. Toch zien wij regelmatig dat gemeenten die keuze, vaak zonder het zo te bedoelen, uit handen geven.
Hoe dat gebeurt
Dat gaat zo: de vervanging van de openbare verlichting en de levering van de armaturen worden samengevoegd tot één functioneel beschreven opdracht. De aannemer schrijft in, wint, en bepaalt vervolgens op basis van zijn inkoopvoordelen, voorkeurspartners of bestaande relaties welk armatuur er in de openbare ruimte komt te hangen. Formeel voldoet alles aan het bestek. Materieel verplaatst de meest bepalende keuze binnen het OVL-areaal, kwaliteit, levensduur, lichtkwaliteit, onderhoudbaarheid en uitwisselbaarheid, zich van het gemeentehuis naar de calculatieafdeling van de aannemer.
De aanpak bij de SED-gemeenten
De gemeenten Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland, samenwerkend als de SED-gemeenten, wilden die regie nadrukkelijk bij zichzelf houden. BURO-33 adviseerde daarom om beide trajecten gescheiden in de markt te zetten. Niet uit voorkeur voor procedures, maar omdat het twee wezenlijk verschillende opdrachten zijn.
Armaturen zijn een levering. Een product laat zich het beste functioneel beschrijven in een Programma van Eisen: lichtopbrengst, kleurtemperatuur, levensduur, dimregime, connectoren en garantie. De gemeente legt de prestatie-eisen vast en de markt biedt het best passende product aan. Bij de SED-gemeenten sluit dat PvE aan op het reeds opgestelde Programma van Eisen Openbare Verlichting en de bijbehorende LIOR- en HIOR-uitgangspunten. De inschrijvingen zijn zuiver op kwaliteit te beoordelen, los van de uitvoerend aannemer. De RAW-systematiek is voor dit type opdracht niet bedoeld.
De vervanging is een werk. Voor werken is de RAW-systematiek de standaard: een eenduidige beschrijving, prijsvorming en verrekening via besteksposten en verrekenprijzen, met de UAV 2012 als beproefd juridisch kader. Het bestaande bestek van de SED-gemeenten is door BURO-33 omgezet naar een RAW-raamovereenkomst. Daarmee komt er flexibiliteit bij: de gemeenten zijn niet gebonden aan vooraf vastgestelde hoeveelheden en roepen af op basis van de werkelijke behoefte. Dat voorkomt onder- of overprogrammering en geeft grip op de kosten gedurende de hele looptijd.
Wat het splitsen oplevert
- Regie bij de gemeente over kwaliteit, type en uniformiteit van het armaturenbestand
- Eenduidigheid in het areaal: één type armatuur per toepassing, ongeacht welke aannemer de vervanging uitvoert
- Lagere levenscycluskosten door bewuste keuzes op levensduur, energieverbruik en onderhoudbaarheid
- Geen afhankelijkheid van de inkoopkanalen of voorkeursleveranciers van de uitvoerend aannemer
- Beter vergelijkbare en toetsbare inschrijvingen op beide trajecten, doordat appels met appels worden vergeleken
- Bij een toekomstige wisseling van aannemer blijft het armaturenbeleid intact
Kort samengevat: een product vraagt u functioneel uit, een werk beschrijft en verrekent u via RAW. De gemeente kiest het armatuur, de aannemer plaatst wat de gemeente kiest. Het armaturenbeleid, de LIOR of HIOR en de beheerkeuzes blijven daarmee overeind, ook als er over vier jaar een andere partij op de ladder staat.
Wat BURO-33 doet
Wij begeleiden gemeenten in beide sporen: het omzetten van een bestaand bestek naar een RAW-raamovereenkomst, het opstellen van een functioneel Programma van Eisen voor de levering, het inrichten van de gunningscriteria inclusief interviewfase, en de begeleiding van de procedure tot en met de EMVI-beoordeling. Openbare verlichting en verkeersregelinstallaties zijn ons vakgebied.
Wilt u weten hoe dit voor uw areaal uitpakt? Neem contact op met Jean-Marc Pisters via jm.pisters@buro-33.nl of 06-290 238 19.